Định dạng xuất dữ liệu (printf/String.format)

1. `System.out.printf`

printf cho phép in dữ liệu theo một định dạng (format string) với các placeholder, tương tự printf trong C:

String name = "An";
int age = 20;
double gpa = 8.75;

System.out.printf("Tên: %s, Tuổi: %d, GPA: %.2f%n", name, age, gpa);
// Tên: An, Tuổi: 20, GPA: 8.75

2. Các format specifier phổ biến

Specifier	Ý nghĩa
`%d`	số nguyên (int, long)
`%f`	số thực (float, double)
`%.2f`	số thực, làm tròn 2 chữ số thập phân
`%s`	chuỗi (String) - thực ra dùng được cho hầu hết mọi kiểu (gọi `toString()`)
`%c`	ký tự (char)
`%b`	boolean
`%n`	xuống dòng (nên dùng thay cho `\n` - `%n` tự chọn ký tự xuống dòng đúng theo hệ điều hành)
`%%`	in ký tự `%`

3. Căn lề và độ rộng cột

Thêm một số trước ký tự định dạng để chỉ định độ rộng tối thiểu; thêm dấu - để căn trái:

System.out.printf("%10s|%n", "abc");  // "       abc|" - căn phải, rộng 10 ký tự
System.out.printf("%-10s|%n", "abc"); // "abc       |" - căn trái, rộng 10 ký tự
System.out.printf("%5d|%n", 42);      // "   42|"
System.out.printf("%05d|%n", 42);     // "00042|" - đệm số 0

Thường dùng để in bảng dữ liệu thẳng hàng:

System.out.printf("%-10s%5s%n", "Tên", "Điểm");
System.out.printf("%-10s%5.1f%n", "An", 8.5);
System.out.printf("%-10s%5.1f%n", "Binh", 7.25);

4. `String.format` - lấy chuỗi đã định dạng thay vì in luôn

String.format dùng cú pháp giống hệt printf, nhưng trả về một String thay vì in ra màn hình - hữu ích khi cần lưu lại chuỗi hoặc ghép vào thông báo khác:

String message = String.format("Xin chào %s, bạn %d tuổi.", "An", 20);
System.out.println(message); // Xin chào An, bạn 20 tuổi.

5. Text block (Java 15+) - chuỗi nhiều dòng

Với chuỗi văn bản dài, nhiều dòng, Java 15 trở lên hỗ trợ text block bằng ba dấu ngoặc kép """:

String html = """
        <html>
            <body>
                <p>Xin chào!</p>
            </body>
        </html>
        """;
System.out.println(html);

Text block giữ nguyên định dạng xuống dòng, không cần nối chuỗi + hay \n thủ công - rất tiện cho JSON mẫu, câu SQL, đoạn HTML ngắn…

Tổng kết

printf/String.format định dạng dữ liệu xuất theo format specifier (%d, %f, %s,…)
Thêm số trước specifier để chỉ định độ rộng, dấu - để căn trái
String.format trả về String thay vì in trực tiếp
Text block (""") từ Java 15 giúp viết chuỗi nhiều dòng gọn và dễ đọc hơn

Th.S Trần Huy Phúc

Kỹ sư phần mềm @Adnovum & Bumbii Academy